Nie kupuj wallboxa, zanim tego nie sprawdzisz. Nowe wymagania od 2027 roku

Rynek ładowania samochodów elektrycznych w Europie czeka kolejna istotna zmiana. Od 1 stycznia 2027 roku nowo instalowane oraz istotnie modernizowane punkty ładowania samochodów elektrycznych będą musiały spełniać nowe wymagania dotyczące komunikacji pomiędzy samochodem a ładowarką.

Jednym z najważniejszych standardów staje się EN ISO 15118-20:2022.

Co szczególnie istotne – zmiana nie dotyczy wyłącznie dużych, publicznych stacji szybkiego ładowania.

Obejmuje również prywatne punkty ładowania, czyli między innymi wallboxy montowane:

• w domach jednorodzinnych,
• w halach garażowych budynków wielorodzinnych,
• na parkingach firmowych,
• przy biurach,
• na prywatnych parkingach.

Rozporządzenie wprost wskazuje prywatne punkty ładowania AC i DC pracujące w Mode 3 i Mode 4, które zostaną zainstalowane lub zmodernizowane od 1 stycznia 2027 roku. W ich przypadku wymaganym standardem interoperacyjności będzie co najmniej EN ISO 15118-20:2022.

W praktyce oznacza to, że wybierając wallboxa już dzisiaj, warto patrzeć nie tylko na jego moc, aplikację, DLM czy możliwość współpracy z fotowoltaiką.

Coraz ważniejsze staje się również pytanie:

czy kupowana dziś ładowarka jest przygotowana na standardy, które będą obowiązywały za kilka miesięcy i przez kolejne lata?

Co dokładnie zmienia się 1 stycznia 2027 roku?

Nowe wymagania wynikają z unijnego rozporządzenia AFIR – Alternative Fuels Infrastructure Regulation – oraz rozporządzenia delegowanego Komisji (UE) 2025/656.

Od 1 stycznia 2027 roku publiczne oraz prywatne punkty ładowania Mode 3 i Mode 4, które będą od tego dnia nowo instalowane lub istotnie modernizowane, mają spełniać wymagania EN ISO 15118-20:2022.

A właśnie Mode 3 jest standardowym sposobem ładowania wykorzystywanym przez typowe wallboxy AC montowane w domach i garażach.

Nie mówimy więc wyłącznie o szybkich ładowarkach stojących przy autostradach.

Mówimy również o wallboxie zamontowanym przy prywatnym miejscu postojowym.

ISO 15118-20 – co to właściwie jest?

ISO 15118 to rodzina międzynarodowych standardów określających sposób komunikacji pomiędzy:

samochodem elektrycznym ↔ punktem ładowania

W tradycyjnym ładowaniu komunikacja samochodu ze stacją jest stosunkowo prosta. Samochód informuje między innymi o swoim podłączeniu, a wallbox określa dostępny prąd ładowania.

ISO 15118 rozwija tę komunikację znacznie dalej.

Samochód i ładowarka mogą wymieniać zdecydowanie więcej informacji, co pozwala tworzyć znacznie bardziej zaawansowane systemy ładowania.

Właśnie dlatego standard ten jest istotny między innymi dla rozwoju Plug & Charge, inteligentnego ładowania oraz ładowania dwukierunkowego. Komisja Europejska wskazuje wprost, że ISO 15118-20 rozszerza możliwości wcześniejszego standardu między innymi o zaawansowane smart charging, bidirectional charging oraz obsługę wielu kontraktów dla Plug & Charge.

Plug & Charge – podłączasz samochód i ładujesz

Jedną z najbardziej rozpoznawalnych funkcji związanych z ISO 15118 jest Plug & Charge.

Idea jest bardzo prosta.

Użytkownik podłącza samochód do ładowarki, a pojazd i stacja automatycznie wymieniają potrzebne informacje.

W odpowiednio skonfigurowanym systemie może to pozwolić na:

• rozpoznanie pojazdu,
• automatyczną autoryzację,
• rozpoczęcie sesji ładowania,
• a w przypadku infrastruktury publicznej również automatyczne powiązanie sesji z odpowiednią umową i rozliczeniem.

Bez wyciągania karty RFID i bez każdorazowego uruchamiania aplikacji.

AFIR opisuje Plug & Charge jako rozwiązanie umożliwiające automatyczne uwierzytelnienie i autoryzację pomiędzy pojazdem elektrycznym a stacją ładowania.

V2G – samochód nie tylko pobiera energię

Jeszcze ciekawszym kierunkiem rozwoju jest ładowanie dwukierunkowe.

V2G – Vehicle-to-Grid oznacza możliwość wykorzystania energii zgromadzonej w akumulatorze samochodu również w przeciwnym kierunku.

Samochód może więc nie tylko pobierać energię podczas ładowania.

Przy odpowiedniej ładowarce, pojeździe, instalacji i regulacjach w przyszłości energia zgromadzona w samochodzie może zostać wykorzystana przez budynek albo przekazana dalej do systemu energetycznego.

Podobnie rozwijają się rozwiązania:

V2H – Vehicle-to-Home

czyli wykorzystanie samochodu jako elementu domowego systemu energetycznego.

ISO 15118-20 tworzy warstwę komunikacyjną potrzebną do rozwijania takich funkcji.

Nie oznacza to oczywiście, że każda ładowarka zgodna z ISO 15118-20 automatycznie zacznie oddawać energię z każdego samochodu.

Do V2G potrzebny jest cały kompatybilny ekosystem:

• odpowiedni samochód,
• odpowiedni wallbox,
• właściwe oprogramowanie,
• kompatybilna instalacja,
• system zarządzania energią,
• oraz odpowiednie warunki prawne i techniczne.

Inteligentne zarządzanie energią

ISO 15118-20 rozwija również możliwości inteligentnego sterowania ładowaniem.

Samochód i infrastruktura mogą wymieniać bardziej szczegółowe informacje dotyczące procesu ładowania, co pozwala w przyszłości jeszcze lepiej zarządzać energią.

System może uwzględniać między innymi:

• dostępną moc instalacji,
• zapotrzebowanie samochodu,
• przewidywany czas ładowania,
• obciążenie budynku,
• produkcję instalacji fotowoltaicznej,
• harmonogram użytkownika,
• warunki energetyczne.

To kolejny krok od zwykłego „gniazda do samochodu” w kierunku sytuacji, w której wallbox staje się aktywnym elementem systemu zarządzania energią w domu lub budynku.

Czy nowe wymagania naprawdę dotyczą prywatnych wallboxów?

Tak.

I właśnie ten element nowych przepisów jest szczególnie istotny dla osób planujących własną ładowarkę.

Rozporządzenie wskazuje wprost, że prywatne punkty ładowania AC i DC instalowane lub modernizowane od 1 stycznia 2027 roku mają spełniać:

• EN IEC 61851-1:2019 dla Mode 2,
• EN ISO 15118-20:2022 dla Mode 3 i Mode 4.

Typowy wallbox montowany w domu lub hali garażowej pracuje właśnie w Mode 3.

Dlatego zmiana nie jest czymś, czym powinny interesować się wyłącznie sieci publicznych stacji ładowania.

Dotyczy również rynku prywatnych wallboxów.

Czy trzeba będzie wymienić wszystkie wallboxy 1 stycznia 2027 roku?

Nie.

I to bardzo ważne rozróżnienie.

Nowe przepisy nie oznaczają, że 1 stycznia 2027 roku wszystkie wcześniej zamontowane ładowarki nagle staną się niezgodne z prawem i będą musiały zostać wymienione.

Wymagania dotyczą przede wszystkim punktów nowo instalowanych lub zmodernizowanych od tej daty.

Rozporządzenie dodatkowo precyzuje znaczenie słowa „renovated”.

Modernizacja oznacza tutaj dużą lub pełną wymianę istotnego wyposażenia punktu ładowania.

Zwykły serwis czy wymiana pojedynczego elementu – np. kabla ładowania – nie jest traktowana jako taka modernizacja.

Dlatego sprawnego wallboxa zamontowanego wcześniej nie trzeba automatycznie wymieniać tylko dlatego, że zmienił się rok w kalendarzu.

Dlaczego mimo tego warto myśleć o ISO 15118-20 już teraz?

To naszym zdaniem najważniejsze pytanie z punktu widzenia osoby, która kupuje wallbox w 2026 roku.

Można powiedzieć:

„Skoro zamontuję ładowarkę przed 1 stycznia 2027 roku, to nowe wymagania mnie nie dotyczą.”

W przypadku działającej instalacji rzeczywiście może tak być.

Ale wallboxa zazwyczaj nie kupujemy na rok czy dwa.

To urządzenie, które ma pracować przez wiele lat i bardzo często obsłuży nie tylko obecny samochód, ale także kolejne auto elektryczne.

A jeśli po 1 stycznia 2027 roku dojdzie do istotnej modernizacji punktu ładowania, czyli większej lub pełnej wymiany jego wyposażenia, modernizowany punkt będzie już podlegał wymaganiom obowiązującym od tej daty.

Dlatego naszym zdaniem nie warto patrzeć wyłącznie na to, co jest wymagane w dniu zakupu.

Znacznie rozsądniej jest zapytać:

czy wallbox kupowany dzisiaj będzie przygotowany również na rynek ładowania EV po 2027 roku?

Jeżeli różnica pomiędzy podstawową ładowarką a urządzeniem przygotowanym na nowe standardy nie jest duża, może się okazać, że oszczędność przy pierwszym zakupie była pozorna.

Późniejsza wymiana urządzenia, ponowna konfiguracja i dostosowanie punktu ładowania mogą być znacznie droższe niż wybór bardziej przyszłościowego rozwiązania od samego początku.

NexBlue Edge 2 – wallbox przygotowany na kolejny etap elektromobilności

Właśnie dlatego jednym z urządzeń, które obecnie najmocniej rekomendujemy w ŁadujEV, jest NexBlue Edge 2 22 kW.

Nie chodzi tylko o to, żeby samochód ładował się dzisiaj.

Chodzi również o to, żeby urządzenie było przygotowane na technologie, które będą coraz ważniejsze przez kolejne lata.

Producent określa NexBlue Edge 2 jako urządzenie ISO 15118 Ready for V2G / Plug & Charge. Wallbox obsługuje również OCPP 1.6-J i OCPP 2.0.1, Wi-Fi, Ethernet, Bluetooth oraz posiada wbudowaną łączność 4G eSIM. Producent zapewnia dla niego 5-letnią gwarancję.

W praktyce otrzymujemy między innymi:

• moc regulowaną od 1,4 do 22 kW,
• pracę jedno- lub trójfazową,
• Wi-Fi,
• Ethernet,
• Bluetooth,
• wbudowaną kartę eSIM 4G,
• OCPP 1.6-J i 2.0.1,
• gotowość pod ISO 15118,
• przygotowanie pod Plug & Charge,
• przygotowanie pod przyszłe rozwiązania V2G,
• możliwość współpracy z systemem DLM,
• możliwość współpracy z instalacją fotowoltaiczną,
• aktualizacje oprogramowania,
• 5-letnią gwarancję producenta.

Pełną specyfikację można sprawdzić bezpośrednio tutaj: NexBlue Edge 2 w sklepie ŁadujEV.

Dlaczego właśnie NexBlue Edge 2?

Na rynku jest coraz więcej urządzeń przygotowywanych pod przyszłe standardy, ale ich ceny potrafią być znacznie wyższe.

W aktualnej ofercie naszego sklepu NexBlue Edge 2 jest obecnie najtańszym oferowanym przez nas wallboxem z potwierdzoną przez producenta gotowością pod ISO 15118, V2G i Plug & Charge.

Dla porównania inne zaawansowane urządzenia przygotowane pod podobny kierunek rozwoju, takie jak NexBlue Delta, NexBlue Edge Max czy go-e Charger CORE, znajdują się obecnie w wyższym przedziale cenowym.

Dlatego Edge 2 jest dla nas bardzo ciekawym kompromisem pomiędzy:

ceną + funkcjonalnością + możliwościami rozbudowy + przygotowaniem na przyszłość.

Nie płacimy wyłącznie za funkcję, której być może użyjemy kiedyś.

Już dzisiaj otrzymujemy bardzo rozbudowanego wallboxa z DLM, obsługą fotowoltaiki, pełną komunikacją i aplikacją, a jednocześnie urządzenie jest przygotowane na rozwój standardu komunikacji samochód–ładowarka.

ISO 15118 Ready nie oznacza, że wszystkie funkcje działają już dzisiaj

Tutaj warto zachować jedno ważne rozróżnienie.

Informacja, że urządzenie jest ISO 15118 Ready, nie oznacza automatycznie, że dzisiaj każdy samochód obsłuży z nim V2G czy Plug & Charge.

Sam producent NexBlue określa Edge 2 jako przygotowany do V2G/PnC.

Dostępność konkretnej funkcji zależy również od:

• modelu samochodu,
• oprogramowania samochodu,
• wersji oprogramowania wallboxa,
• infrastruktury,
• systemu energetycznego,
• operatora,
• sposobu wykorzystania punktu.

Dlatego najważniejszym argumentem nie jest obietnica, że od jutra samochód będzie zasilał cały dom.

Najważniejsze jest to, że sprzęt kupowany dzisiaj jest przygotowywany z myślą o rozwiązaniach, które będą rozwijane przez kolejne lata.

AFIR a polska ustawa o elektromobilności – nie mylmy tych dwóch tematów

Warto również rozdzielić dwa rodzaje przepisów.

Polska Ustawa o elektromobilności i paliwach alternatywnych określa między innymi procedurę instalacji punktu ładowania w budynku wielorodzinnym.

W budynkach mieszkalnych wielorodzinnych, w których znajduje się więcej niż trzy samodzielne lokale mieszkalne, instalacja punktu ładowania odbywa się zgodnie z procedurą określoną w art. 12b ustawy.

W przypadku wspólnoty mieszkaniowej wydanie zgody na instalację i eksploatację punktu o mocy mniejszej niż 11 kW stanowi czynność zwykłego zarządu.

AFIR oraz ISO 15118-20 dotyczą natomiast innego zagadnienia – między innymi technicznej interoperacyjności punktu ładowania i sposobu komunikacji pomiędzy pojazdem a ładowarką.

Możemy więc mieć jednocześnie:

• polską procedurę dotyczącą uzyskania zgody i wykonania instalacji w budynku,
• europejskie wymagania techniczne dotyczące urządzenia, które w tej instalacji montujemy.

Jedno nie zastępuje drugiego.

Czy warto czekać z montażem do 2027 roku?

Nie.

Jeżeli potrzebujemy ładowarki dzisiaj, nie ma powodu, żeby przez kilka miesięcy ładować samochód z przypadkowego gniazdka tylko dlatego, że od 2027 roku zmieniają się wymagania.

Istniejące punkty zostały uwzględnione w przepisach i nie ma obowiązku automatycznej wymiany sprawnych urządzeń wraz z nadejściem 1 stycznia 2027 roku.

Natomiast jeżeli kupujemy wallbox właśnie teraz, naszym zdaniem warto wybierać urządzenie świadomie.

Nie tylko pod obecny samochód.

Nie tylko pod dzisiejsze przepisy.

Ale również pod to, jak może wyglądać ładowanie za 3, 5 czy 8 lat.

I właśnie tutaj rozwiązania takie jak NexBlue Edge 2 zaczynają mieć szczególnie dużo sensu.

Podsumowanie – 2027 jest bliżej, niż się wydaje

1 stycznia 2027 roku będzie ważną datą dla europejskiego rynku wallboxów.

Od tego dnia nowo instalowane oraz istotnie modernizowane prywatne punkty ładowania Mode 3 i Mode 4 będą musiały spełniać wymagania EN ISO 15118-20:2022.

Nie oznacza to obowiązkowej wymiany wszystkich wcześniej zamontowanych wallboxów.

Ale oznacza coś innego:

kupując ładowarkę w 2026 roku, warto już dzisiaj myśleć o tym, jakie wymagania i technologie będą standardem przez kolejne lata.

Zwłaszcza że przy późniejszej istotnej modernizacji punktu nowe wymagania będą już miały zastosowanie.

Dlatego w ŁadujEV nie patrzymy wyłącznie na to, czy wallbox „działa z samochodem”.

Patrzymy również na:

• możliwości rozbudowy,
• komunikację,
• DLM,
• fotowoltaikę,
• aktualizacje,
• gwarancję,
• przyszłe funkcje energetyczne,
• zgodność z kierunkiem rozwoju europejskich przepisów.

Jeżeli zależy Ci na rozwiązaniu przygotowanym na przyszłość, jednym z naszych podstawowych wyborów jest NexBlue Edge 2 22 kW – obecnie najtańszy w naszej ofercie model z potwierdzoną gotowością pod ISO 15118, V2G i Plug & Charge.

Pozostałe wallboxy, systemy zarządzania mocą oraz akcesoria znajdziesz w sklepie ŁadujEV.

W ŁadujEV możemy również przeprowadzić cały proces instalacji – od doboru odpowiedniego urządzenia, przez dokumentację i formalności w budynku wielorodzinnym, aż po montaż, konfigurację, pomiary i uruchomienie punktu ładowania.